به وبلاگ گلسنگ شناسي خوش آمديد .

 

ماهیت گلسنگ:

 

ماهیت گلسنگ:

گلسنگ ها اکوسیستم های کوچکی ، حداقل مرکب از دو موجود زنده یک قارچ و یک شریک فتوسنتزی می باشد. عضو قارچی و جلبکی نوعی رابطه پارازیتی کنترل شده به نام همزیستی دارند(Nash،1996). شواهد فسیلی گلسنگ مربوط به دوره دونین یعنی 400میلیون سال قبل در اسکاتلند برمی گردد. تعداد معدودی فسیل از دوران مزوزوئیک و سنوزوئیک مربوط به جنس Lobariaاز کالیفرنیا به دست آمده است) Taylor،1995). گلسنگ ها گاه عمر طولانی در حدود 9000سال دارند(Yates،1995). منحنی رشد گلسنگ حالت سیگموئیدی دارد یعنی در جوانی آهسته، سپس ثابت، و در پیری کند میشود(Green،1997). بستر رویش گلسنگ می تواند تنه درخت، صخره، خاک، پارچه، فلز باشد(Nash،2002).

 

 عضو قارچی گلسنگ:

عضو قارچی که بیشترین تودة زندة گلسنگ را تشکیل می دهد از آسکومیست ها و در موارد معدود از  بازیدیومیست هاست. به همین دلیل گلسنگ ها را آسکومیست های گلسنگ شده ascolichen می نامند(Hawksworth،1995).  

 

عضو جلبکی گلسنگ:

معروف ترین جلبک سبزهمزیست در گلسنگ Terebuxiaمی باشد. این جلبک دارای کلروپلاست بزرگ، فاقد پیرنوئید و نشاسته می باشد( Sipman،2002). گلسنگی که حاوی این نوع جلبک است بیشتر در مناطق آلپ، معتدله یافت می شود(Mukhtar،1994). نوع دیگری از جلبک Terentepholiaمی باشد که چند سلولی و کلروپلاست آن فاقد پیرنوئید و نشاسته است و کاروتنوئید بالائی دارد(Nash،2002). گلسنگی که حاوی این نوع جلبک است بیشتر در منطقه مدیترانه،گرمسیری یافت می شود(Mukhtar،1994).گروه دیگری از جلبک ها تحت عنوان سیانوفیسه هستندکه در 10 % گلسنگ ها شریکند(Worgotter،1991).

تاریخچه گلسنگ های نازا در جهان

بعداز اینکه تئوفراستوس اولین بار، در قرن هفده وازه گلسنگ را به کار برد، تا اواخر این قرن این وازه به طور کلی به هپاتیک، خزه، قارچ، اپی فیت نیز اطلاق می شد. در سال 1694 فردی به نام Tournefortگلسنگ را تحت عنوان یک جنس معرفی کرد و 25 گونه را به عرصه گلسنگ شناسی ارائه کرد. بنیان گذار مطالعات سیستمیک گلسنگ پزشکی سوئدی به نام Acharius بود که در سال 1803گلسنگ ها را درراسته گیاهان نهانزاد قرار داد.از آن پس در سال 1867 فردی به نام Schwenderner تئوری ماهیت مرکب گلسنگ را مطرح کردواظهار داشت قارچ به هیچ عنوان بر روی جلبک زندگی انگلی ندارد. این نظریه تا سال 1879 به قوت خود باقی ماند، تا اینکه Debary درهمان سال رابطه فارچ و جلبک را رابطه ای کاملا مسالمت آمیز تحت عنوان همزیستی نامید.

 ابداع روش میکروکریستال طی سال های( 1940-1930 )توسط Asahina صورت گرفت و روش TLC نیز برای شناسائی و نامگذاری توسط Culberson طی سال های: (1960-1950) شناسائی ومعرفی شد(,Orange2001). اولین کلید شناسائی درسال 1992 توسط Purvis و پس از آن Goward,Megune,Nash در سال های (2002-1994)کلیدهائی ارائه دادند. به طورکلی می توان گفت:  قاره اروپاو آمریکا از گذشته تا به حال در زمینه شناسائی گلسنگ، نسبت به سایر قاره ها پیشرو بودند(Orange،2001).گلسنگ های پوسته ای نازا اولین بار در اسکاندیناوی در سال 1992 توسط:Tonsbergمطالعه شد.در اروبای مرکزی در همان سال Schreiner &Hafellnerبه بررسی این گلسنگ ها برداختند.بالاخره فلور گلسنگ های ایرلند و بریتانیا توسط Purvisدر سال 1992 تهیه شدوکلیدی برای شناسائی گلسنگ های خاکزی و سنگ زی ارائه داد.وی بیش از 200 گونه را در فهرست خود قرار داد که از این میان 156 گونه متعلق به گلسنگ های پوسته ای نازا بودند.البته امروزه در بریتانیا و ایرلند گلسنگ های نازا به انواع درخت زی و خاک زی نیز اطلاق می شود.برخی از گونه های مورد مطالعه پورویس سوردیت دار و برخی فاقد جسم بارده بودند. گلسنگ های نازا به علت زیستگاه غیر معمول و شیمی ترکیبات و اختلاف در مورفولوزی با سایر گلسنگ ها بسیار متفاوتند(Purvis،1992).امروزه فهرست کامل تری از گلسنگ های نازا در دسترس است که در سال 2006 توسط purvisارائه شده است.در این فهرست برخی گلسنگ ها لزوما پوسته ای هستند،برخی غیر پوسته ای و برخی در گذشته گلسنگ هائی زایا بودند، اما بنا به دلایلی طی گذشت زمان نازا شده اند(Alan Friday &Brian coppins،1997).

وب سایت ایرانی «مایكو ـ لیك» برنده جایزه بین المللی گلسنگ شناسی «سیلویا شارنوف» شد.

به گزارش خبرنگار علمی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، وب سایت «مایكو لیك» به نشانی اینترنتی www.myco lich.com ، نخستین وب سایت ایرانی است كه برای توسعه و بومی سازی مطالعات قارچ شناسی و گل سنگ شناسی در ایران طراحی شده است.

این وب سایت كه مدیریت آن بر عهده محمد سهرابی، دانشجوی دكتری زیست شناسی گیاهی دانشكده علوم زیستی دانشگاه هلسینكی فنلاند است توانست در هفتمین كنگره انجمن بین المللی گلسنگ شناسی كه در روزهای نهم تا سیزدهم ژانویه ۲۰۱۲ در بانكوك تایلند برگزار شد به عنوان برترین وب سایت آموزشی تحقیقاتی گلسنگ شناسی در سطح جهان معرفی شد.

جایزه بین المللی گلسنگ شناسی «سیلویا شارنوف» هر چهار سال یكبار توسط انجمن بین المللی گلسنگ شناسی به بهترین وب سایت آموزشی و تحقیقاتی در زمینه گلسنگ ها داده می شود.

«سیلویا شارنوف» كه این جایزه به نام او نام گذاری شده است، طبیعت شناس و عكاس طبیعت به خصوص در زمینه گلسنك هاست.

زیباشناسی، تاثیرات آموزشی، لینك های مفید، دقت محتوا و قابلیت استفاده برای گروه های هدف از جمله معیاری های جایزه است.

تصوير گلسنگ ها در كنار دره هاي روتاي قله زو

هری سیپمن

Ha rrie J. M. Sipman

ادامه نوشته

Lichen Links

ادامه نوشته

کتاب شناسی گلسنگ ها

شناسي

 

موضوع: علوم
نويسنده :دكتر مهرو حاجي منيري
	سال انتشار:1387
نوبت چاپ: اول
تعداد صفحات : 200
ناشر : جهاددانشگاهي واحد مشهد
شمارگان توليد : 1650
قيمت : 30000ريال معرفي كتاب

کتاب شناسی گلسنگ ها

گلسنگ ها

تالیف: ویلیام پورویس

ترجمه و ویراستاری: دکتر مهرو حاجی منیری

چاپ اول 1388- 112 صفحه - مصور رنگی

معرفی کتاب
این کتاب دنیای مجذوب کننده گلسنگ‌ها را کاوش می‌کند. چگونگی شکل‌گیری گلسنگ‌ها یکی از بزرگترین معماهای زیست‌شناسی است. گلسنگ‌ها تقریبا در همه جا وجود دارند؛ از سواحل صخره‌ای و بیابانهای سوزان تا جنگلهای بارانی و قله کوهها و در برخی از دورافتاده‌ترین محیط‌های روی زمین مانند نواحی قطبی و توندرا. گلسنگها عضوا آشنای مناظر هستند.
هر گلسنگ خود یک اکوسیستم مینیاتوری متشکل از یک نوع قارچ و یک یا دو جزء فتوسنتز کننده است و یکی از بهترین نمونه‌های همزیستی بین دو یا چند موجود زنده می‌باشند. این تعادل شکننده و حساس که با هرگونه دخالت محیطی به هم می‌خورد، ابزار سنجش عملی را برای محققان، جهت ارزیابی اثرات آلودگی هوا، رادیواکتیو و تغییرات آب و هوایی فراهم می‌آورد.
گلسنگ‌شناسی با نمای مهیجی از نمو، علاقه زیست‌شناسان، شیمی‌دانها، زمین‌شناسان، متخصصین و مشاورین علوم زیست‌محیطی و صنایع را به خود جلب کرده‌است. میراث غنی و متنوع گلسنگ‌های موجود در ارزیابی رفتار انسان با محیط طبیعی خود به طرز باورنکردنی مفید است.
ویلیام پارویس گلسنگ‌شناس، سرگرم مطالعه بر روی بیولوژی نامتعارف، تنوع بالا و اهمیت اکولوژیکی این گونه می‌باشد. به عقیده او شناخت تنوع زیستی گلسنگ‌‎ها به بهبود روشهای مورد استفاده در پزشکی، اکتشاف فلزات و کنترل آلودگی 2خواهد انجامید. کتاب منحصربه‌فرد گلسنگها نوشته ویلیام پارویس همچنین دربردارنده اطلاعات جدیدی در مورد استفاده‌های اقتصادی از این گونه و ارائه پروژه‌های عملی در این زمینه می‌باشد.

 

 

 

ادامه نوشته

وسايل و تجهيزات مورد نياز براي جمع آوري گلسنگ :

 دليل اصلي براي سفر: جمع آوري گلسنگ

وسايل مورد نياز:

1.       كيسه دسته دار: در صورت نداشتن كيسه هاي مخصوص  از كيسه هاي برنج ده كيلويي مي توان استفاده نمود.

2.       جي پي اس: براي تعيين مشخصات جغرافيايي و ارتفاع نقطه مورد نظر به يك دستگاه جي پي اس لازم است. اگر سفر طولاني باشد .بهمراه داشتن چندباتري يدكي نيز الزامي است

3.       دفترچه يادداشت: براياداشت كردن ويژگي طبيعي منطقه جمع آوري و مشخصات دقيق جغرافيايي استفاده از يك دفتر چه يادداشت را الزامي مي كند.

4.       لوب: براي مشاهده گلسنگ ميكروسكوپي با چشم غير مسلح به راحتي قابل شناسايي نيست.

5.       چکش: بهترين نوع چكش، چكش هاي زمين شناسي مي باشد با توجه به اينكه درجه سختي آن ها بالاست.مناسب براي شكست گلسنگ هايي كه روي سنگ مي رويند .

6.       چاقو: برای جمع آوری گلسنگ کردن سنگ ها و درختان چاقو لازم است.

7.       چوب اسكنه پهن:  اسكنه نوك پهن و تيز داشته باشد تا مواقع لزوم استفاده شود.

8.       پاكت هاي كوچك: در صورت لزوم پاكت برداشته شود تا نمونه ها را  در داخل آن گذاشته اشتباه نشود.

9.       یک بطری کوچک آب: مناسب برای خیس کردن گلسنگ خاص شکننده

10.    دوربين عكاسي: در صورت نياز از محيط طبيعي گلسنگ ها مي توان عكس برداري نمود.

11.    كوله پشتي: در سفر به مسيرهاي دور غير ماشين رو نياز به كوله پشتي مي باشد.

12.    استفاده از محلول : مي توان از محلول هاي مانند KOH و.. براي شناسايي بعضي از گلسنگ ها همراه برد.

 

 

اسلايد هاي سخنراني(پاورپوينت)

طبقه بندی ، مورفولوژی و اکولوژی قارچ گلسنگ شده آزمایشگاهی با تاکید بر شناسایی گونه های محلی است.د همزیستی ، آلودگی هوا و گلسنگ ، شيمو سيستماتيك، و تکنیک های مدرن برای هرباريوم گلسنگ و سيپتوگام هاي دیگر  موضوعات دیگر برای بحث و بررسی خواهد شد .عبارتند از :

Biology 4350/8356 PowerPoint Lecture Slides

براي اطلاعات بيشتر به وب سايت مايكو ليك برويد

مايكو - ليك

طبقه بندي

برای اینکه کار بررسی جانداران، اعم از جانوران و گیاهان، ساده تر شود، آنها را رده‌بندی یا طبقه‌بندی می‌کنند. در طبقه‌بندی زیست‌شناختی یا طبقه‌بندی علمی در زیست‌شناسی یا به بیانی دیگر، طبقه‌بندی علمی جانداران، هر جانداری در جایگاه ویژه‌ای از نظر دسته‌بندی قرار می‌گیرد. به هر سطح از دسته‌بندی، یک آرایه (Taxon) گفته می‌شود.[۱]طبقه‌بندی علمی جانداران در واقع زیرمجموعه‌ای از دانش آرایه‌شناسی زیستی یا آرایه‌شناسی(تاکسنومی) آلفا (Alpha Taxonomy) است. «طبقه‌بندی علمی جانداران» شکلی از آرایه‌شناسی علمی است که باید آن را از طبقه‌بندی جانداران از سوی مردم عادی که بنیان علمی ندارند، بازشناخت. گرچه گاه اصطلاحات سامانه‌شناسی، آرایه‌شناسی و طبقه‌بندی علمی را به طور مترادف با هم به کار برده می‌شوند و ممکن است که برخی آن‌ها را باهم اشتباه گیرند ولی هر یک تعریف و مرز و محدودهٔ کاری مربوط به خود را دارند. آرایه‌شناسی به توصیف، شناخت، طبقه‌بندی و نام‌گذاری اندامگان‌ها (ارگانیسم‌ها) (چه موجود و چه منقرض) گفته می‌شود در حلی که طبقه‌بندی علمی تنها بر بخشی از این دامنه یعنی همان گذاردن اندامگان‌ها در گروه‌هایی که ارتباط بین آن‌ها را بنمایاند، می‌پردازد. با توجه به این‌که ارتباط میان یک اندامگان با دیگر موجودات زنده را می‌توان بدون آن‌که اول چنان‌که باید و شاید مورد مطالعه و بررسی دقیق وریزبینانه قرار داده شود، فهمید، طبقه‌بندی علمی یاری بزرگی در ثبت و گزارش اطلاعات، هم به دیگر دانشمندان و هم به مردم عادی می‌رساند و در واقع گام آغازینی برای ادامهٔ بررسی‌های آرایه‌شناختی به شمار می‌رود. سامانه‌شناسی نیز هرچند در عمل کل حوزهٔ کاری «آرایه‌شناسی» را در بر می‌گیرد ولی هدف اصلیش پی بردن به چگونگی خویشی‌ها و نسبت‌های اندامگان‌ها در طول زمان است.

«طبقه‌بندی علمی» نوین ریشه در کارهای کارلوس لینه، که جانداران را بر طبق مشخصه‌های همسان جسمی گروه‌بندی می‌کرد، دارد. البته پس از وی، این گروه‌بندی‌ها برای سازگاری هر چه بیشتر با «اصل نسب مشترک» داروینی مورد بازبینی قرار گرفته‌اند.

ادامه نوشته

رده بندي گياهي

حال حاضر معمولا از سیستم های رده بندی زیر در نقاط مختلف جهان پیروی می شود که عبارتند از:
سیستم انگلر و پرانتل (Engler & Prantel)
سیستم بسی – هالیر – هاچین سن (Bessey-Hallier-Hatchin son)
سیستم آمبرژه (Emberger)
...
خب اگر بخواهیم طبقه بندی مونو از نوک هرم شروع کنیم یوکاریوت های گیاهی رأس هرم قرار می گیرد که:
یوکاریوت های گیاهی را به دو دسته تقسیم می کنند:
الف: تالوفیت Tallophytes: که از یک یا تعدادی سلول تشکیل شده اند و فاقد اندام مشخص ریشه، ساقه و برگ اند، آنها را به سه رده جلبکها (Algues) قارچها (Champignons) و گلسنگها (Lichens) تقسیم می کنند.
ب: کروموفیتها Cormophytes: که دارای اندامی به نام ساقه و برگ میباشند و شامل گروههای زیر میباشند:
1- برموفیتها Bryophytes: دارای ساقه و برگ هستند ولی فاقد ریشه حقیقی میباشند. شامل خزه ها و هپاتیک ها.
2- ریزوفیتها Rhizophytes: یا گیاهان آوندی که دارای ریشه و ساقه و برگ بوده و این اندامهای رویشی واجد دستگاه آوندی هستند که انتقال شیره گیاهی را بعهده دارند.
ریزوفیتها از نظر دستگاه زایشی به دو دسته تقسیم میشوند:
1- پتریدوفیتها Pteridophytes: فاقد گل هستند و تولید مثل در آنها توسط اندامهای دیگری غیر از گل انجام می گیرد و بهمین علت بنام نهانزادان آوندی درآمده اند.
2- اسپرمافیتها یا گیاهان گلدار Spermaphytes: یا اسپرماتوفیت که بعلت دارا بودن گل بنام گیاهان عالی یا گلدار که هم بدون استثناء دارای تخمچه Ovules و بعد از بارور شدن دانه، تولید میکنند و یا بالاخره بنام پیدازادان (Cryptogames) اطلاق میگردد.
در دسته ای از اسپرمافیتها تخمک آشکار بوده و در تخمدان احاطه نگردیده و مستقیما در سطح فوقانی برگها قرار دارند و در نتیجه دانه آشکار بوده و توسط میوه پوشیده نشده است و میان اوراقی موسوم به براکته Beracetes دارد. مانند کاج که به این دسته بازدانگان Gymnospermes اطلاق میگردد.
در دسته دیگر تخمک و در نتیجه دانه مخفی بوده و در فضای مسدودی بنام تخمدان قرار دارد به این دسته نهاندانگان Angyospermes گویند.
دسته ای مابین نهاندانگان و بازدانگان وجود دارد بنام کلامیدوسپرم ها که حد واسط این دو است.
پس داریم:
شاخه پیدازادان را به 3 زیرشاخه تقسیم میکنند:
1- نهاندانگان Angiosperemes که دانه آنها درون میوه مخفی است.
2- کلامیدوسپرم Chlamidospermes حدواسط بین نهاندانگان و بازدانگان است.
3- بازدانگان Gymnospermes که دانه آنها آشکار است.

Lecanora

 

Scientific classification		طبقه بندي علمي
Kingdom:	Fungi	قارچ ها	سلسله:
Division:	Ascomycota	آسكوميست	شاخه:
Class:	Lecanoromycetes	لكانورومايستز	رده:
Subclass:	Lecanoromycetidae	لكانورومايستيده	زير رده:
Order:	Lecanorales	لكانورال	راسته:
Suborder:	Lecanorineae	لكانورورينه	زير راسته:
Genus:	Lecanora Ach.	لكانورا	جنس :
Type species		نوع گونه ها
Lecanora subfusca (L.) Ach.		Lecanorasubfusca
Species		گونه ها
Lecanora conizaeoides Lecanora chlarotera Lecanora dispersa Lecanora muralis		Lecanora conizaeoides Lecanora chlarotera Lecanora dispersa Lecanora muralis

 

ادامه نوشته

معني واژه گلسنگ در فرهنگ دهخدا

گل سنگ . [ گ ُ س َ ] (اِ مرکب ) زنگی را که بر روی سنگ پیدا میشود و آنرا به عربی زهرالحجر ۞ و بهق الحجر و حزازالصخر گویند و حزاز بجهت آن میگویند که زحمت حزاز را که علت قوباست نافع است . و قوبا به عربی علت داد را گویند. (برهان ) (آنندراج ). حزازالصخر. (تحفه ٔحکیم مؤمن ). گلسنگ عبارت است از مخلوطی از رشته های جلبک و ریسه ٔ قارچ که درهم تافته شده توده ای به اشکال مختلف در می آورند که بر روی سنگهای کوهستان چسبیده و گلسنگ نامیده میشوند. (گیاه شناسی گل گلاب ص 110).

منبع:

فرهنگ دهخدا

در فرهنگ دهخدا كلمه گلسنگ جدا گانه(گل سنگ) نوشته شده است

گونه هاي lecanora

ادامه نوشته

TAXONOMY

Kingdom: Fungi
Subkingdom: -
Superdivision: -
Division: Ascomycota
Class: Ascomycetes
Subclass: -
Order: Lecanorales
Family: Lecanoraceae

Genus: Lecanora

Species

 

ادامه نوشته

Family: Lecanoraceae

Arctopeltis
Bacidina
Bryonora
Carbonea
Cladidium
Clauzadeana
Edrudia
Lecanora
Lecidella
Megalaria
Miriquidica
Myrionora
Omphalora
Phacopsis
Protoparmelia
Psorinia
Pyrrhospora
Rhizoplaca
Scoliciosporum
Tylothallia

عيد سعيد غدير خم مبارك باد

امير المؤمنين(ع) (در خطبه روز عيد غدير) فرمود: وقتى كه به همديگر رسيديد همراه سلام، مصافحه كنيد، و در اين روز به يكديگر هديه بدهيد، اين سخنان را هر كه بود و شنيد، به آن كه نبود برساند، توانگر به سراغ مستمند برود، و قدرتمند به يارى ضعيف، پيامبر مرا به اين چيزها امر كرده است.

این روز بزرگ بر همه ی شما عزیزان مبارک

Book List lichens

·         The Lichens of Great Britain and Ireland. Smith, C.W. et. al. (Eds.). 2009.This is the standard definitive reference and is newly revised and extended in 2009. It is a hefty tome (1046 pages) and rather expensive (£52 to members of the BLS, £72 to non-members) but essential for anyone with a serious long-term interest in lichenology.

·         Lichens: An Illustrated Guide to the British and Irish Species. Dobson, F.S. 5th Edition 2005. A very accessible introductory text with descriptions and colour photos of over 700 species. Also useful background on the biology and ecology of lichens, and identification keys.

·         Lichen Ecology. Seaward, M.R.D. (Ed.), 1977. Although published some years ago and long out of print, this is still a mine of useful information. Second-hand copies can still be obtained and it is worth a search on the Internet.

·         Lichens (Collins New Naturalist Series). Gilbert, O.L., 2000. A very readable and engaging book, ranging over all aspects of British lichens.

·         Lichens. Purvis, W., 2000. This is a short (112 pages), well-illustrated introductory booklet published by the Natural History Museum dealing with lichen biology, evolution, ecology, uses etc.

·         Die Flechten Baden-Wurttembergs. Wirth, V., 2nd Edition 1995. Written in German this is essentially a lichen flora of the Baden-Wurttemberg area. Useful to the non German-speaker for it's excellent colout photographs. Expensive! (over £100).

·         Cladonia: A Field Guide. Hodgetts, N.G. 1992. A very useful, clear and easy to follow key to this large and sometimes confusing group of lichens.

·         Lichens on Trees: A Guide to Some of the Commonest Species. Orange, A., 1994. A pocket guide with good photographs and excellent drawings illustrating characters useful for identification. Out of print but available second-hand.

·         Lichen Habitat Management. Fletcher, A. (Ed)., 2001. Proceedings of a workshop held in Bangor in 1997

 

گلسنگ چيست؟

گل سنگ یک اتحاد موفق میان قارچ ها و جلبک  مي باشد فقط برخی از جلبک ها و قارچ ها برخی هم می توانند گلسنگ را تشکیل دهند

گل سنگ های حساس به آلودگی در هوا و می تواند ما را در صورتی که هوا روشن است و تمیز بگویید تعداد آنها زياد است.

• شرکت آنتی بیوتیک ها مواد مخدر را از مواد گلسنگ مي گيرند..
• برخی از گلسنگ را نیتروژن هوا قابل استفاده برای گیاهان مي كنند.
• گل سنگ ها برای خانه هایيي عنکبوت ، کنه ، شپش و حشرات دیگر هستند
• گل سنگ می تواند به عنوان یک رنگ طبیعی براي رنگ پشم استفاده شود.
• مردم خوردن گل سنگ (مراقب باشید -- چندنوع  سمی هستند ، بنابراین آیا کمک به بزرگسالان با تجربه استفاده كنيد).

 

 

 

گل سنگ های مفید

گل سنگ ها در بسیاری از زمینه ها در زیستگاه  مهم هستند. برخی  نیتروژن هوا قابل استفاده برای گیاهان مي كنند ، آنها خانه اي  برای عنکبوت ، کنه ، شپش و حشرات دیگر هستند. همه آنها در چرخه مواد در مکان هایی که آنها رشد می کننداهميت دارند

انسان ها آموخته اند به استفاده از گل سنگ در بسیاری از زمینه ها مفید است. مردم خوردن گل سنگ (دقت کنید که یک چند نوع  سمی هستند ، بنابراین آیا بدون کمک تجربه بالغ نشده باشد). شرکت آنتی بیوتیک ها مواد مخدر را از مواد گلسنگي مي گيرد. گل سنگ نیز می تواند ما را در صورتی که هوا روشن و پاک  است چون وقتی هوا آلوده می شود، گل سنگ های بسیاری می میرند. یکی از خلاقانه ترین مسائل مردم گلسنگ انجام است را رنگ آن  پشم  را رنگ مي زنند. در زیر چند نمونه از wools رنگ با گلسنگ ديده مي شود. بعضی از رنگ های بسیار ظریف ، در حالی روشن و شاد هستند

ادامه نوشته

گلسنگ حساس

بسیاری از گلسنگ بسیار حساس به آلودگی در هوا می باشند. هنگامی که بیش از حد چيزهاي ، مضر در هوا وجود دارد،  گلسنگ مي ميرد. اگر دركنار شما گل سنگ های بسیار زيادي زندگي مي كنند احتمالا بدین معنی است که هوا تمیز وجود دارد. اما ، اگر تنها  در محله خود چند گل سنگ وجود دارد ، هوا تنفسي شما احتمالا با دود اتومبیل یا مواد زائد صنعتی آلوده  شده است.

http://ocid.nacse.org/lichenland/html/meeting.html

قارچ در ملاقات با جلبك

دوست سلول جليك براي آقاي قارچ خوش آمد مي گويد.

آقاي قارچ آماده است براي دوست جلبك خوش آمد مي گويد .

گلسنگ از قارچ و جلبك شده است

پس از جلسه اول -- در صورتی که قارچ ها و جلبک های سازگار باشند، می توانند در بدن گلسنگ باشند. این بدان معنی است که تنها برخی از جلبک ها و قارچ ها هم می توانند گلسنگ را تشکیل دهند. بنابراین هر یک از قارچ و جلبک تشکیل یک نوع منحصر به فرد از بدن تال تشكيل دهند؛ ما می توانیم این بدن تال  کمکي  استفاده از آنها تشخيص نام و ایجاد هویت آنها مي باشد.
جلبک  با استفاده از نور خورشید ، قند یا مواد غذایی که هر دو جلبک و قارچ بدست مي آورد. قارچ ایجاد تال یا بدن  براي هر دو موجود خانه خواهد كرد .

طرح كلي يك گلسنگ پر برگ

لكانورا

ادامه نوشته

گاهي به زمين نگاه كن (1) !

گلسنگها نقش بسيار مهمي  در اكوسيسيتم ها  و كلاً اكوسفر ايفا مي كنند اما به جرات مي توان گفت كه كمتر مورد توجه انسانها قرار مي گيرند . بسياري از ما شايد تا به حال گلسنگ نديده باشيم  و شايد بارها بدون تفاوت از محل رويش آن گذر كرده باشيم  . همين امر باعث شده بسياري از مردم اطلاعات كمي در مورد گلسنگ ها ونقش آنها در حيات داشته باشند .

در اولين محلي كه سنگها نمايان مي شوند و هنوز خاكي بوجود نيامده گلسنگها به عنوان پيشگامان حيات ظاهر مي شوند .

گلسنگها با اينكه مانند گياهان و جانوران داراي رده بندي هستند و جنسهاي مختلفي از آنها در خانواده هاي مختلف قرار مي گيرند اما در حقيقت يك موجود واحد نيستند ؛ بلكه پيكره گلسنگ از دو موجود متفاوت كه به صورت همزيست با يكديگر زندگي مي كنند ايجاد شده است ! .

گلسنگ حاصل همزيستي يك عنصر قارچي يا mycobiont  با يك عنصر فتوسنتزي (photobiont ) است . عنصر فتوسنتزي كه عمدتاً جلبكهاي سبز و يا سيانوباكترها هستند بوسيله نور خورشيد فتوسنتز كرده و عنصر قارچي نيز آب و املاح را براي عنصر فتوسنتزي مهيا مي كند و به اين ترتيب كل پيكره گلسنگ بر اساس يك رابطه همزيستي رشد مي كند .

اما اينكه رابطه قارچ و جلبك در گلسنگ يك رابطه همزيستي حقيقي است كمي مورد بحث است . به عقيده برخي محققان جلبك وابستگي كمي به قارچ دارد و در خارج  از گلسنگ نيز مي تواند به حيات خود ادامه دهد و بر همين اساس اعتقاد دارند كه قارچ براي  حيات خود جلبك ها را استثمار مي كند و رابطه بين آنها نه رابطه همزيستي كه نوعي رابطه انگلي است (شكل ۱) . از طرف ديگر مشخص است كه قارچ نيز رطوبت و مواد معدني براي جلبك مهيا مي كند و اين رابطه نمي تواند يك رابطه انگلي صرف باشد .

 

                                         

                                   شكل ۱. به عقيده برخي محققان رابطه قارچ و جلبك نوعي رابطه انگلي است .

 

برشي طولي از پيكره گلسنگ ما را با  جزئيات اين رابطه در اين اكوسيستم كوچك آشنا مي كند .( گلسنگ را مي توان يك اكوسيستم در نظر گرفت ) .

در برش طولي چهار لايه قابل روئيت است  :در  بالاترين لايه ، رشته هاي بسيار متراكم و به هم تنيده قارچي مشاهده مي شود كه نقش محافطتي داشته و به لايه كورتكس فوقاني معروف است . بلافاصله زير لايه كورتكس ، لايه جلبكي ديده مي شود كه اجتماعي از جلبكهاي فتوسنتزي هستند كه توسط شبكه از رشته هاي قارچي به يكديگر متصل شده اند در برخي مواقع رشته هاي قارچ توسط اندام نخ مانندي به درون جلبك نفوذ كرده است .

سومين لايه كه زير لايه جلبكي واقع است لايه اي از رشته هاي قارچي با تراكم بسيار كمتر از لايه كورتكس است كه به مدولا( medulla  )  معروف است  .

آخرين لايه نيز مجددا تراكم بسيار زيادي از رشته هاي قارچي است كه به كورتكس زيرين موسوم است . در كورتكس تحتاني رشته هاي ريشه مانندي به نام ريزين (Rhizin ) وجود دارند كه باعث اتصال گلسنگ به سطح بستر خود مي شوند (شكل ۲) .

                        

                                                                          شكل ۲ . برش طولي گلسنگ

 

 نحوه توليد مثل گلسنگ ، اشكال مختلف رويش آن و نقش گلسنگ در زندگي بشر خود مسائلي مهم  و بسيار جذاب است كه بحث خواهد شد .

      

                                       شكل ۳ . چند تصوير زيبا از گونه هاي مختلف گلسنگ .

ادامه دارد ....

---

Weblog Reloaded

گاهي به زمين نگاه كن (2) !

گلسنگها را بر اساس شكل ظاهري و نحوه رشد آنها به ۷ گروه تقسيم مي كند:

۱.  گلسنگهاي پوسته اي (Crustose  ) : ظاهري ورقه مانند داشته و تمام سطح زيرين گلسنگ به بستر رشد متصل است . ريزينها به داخل بستر نفوذ كرده واتصال بسيار محكمي ايجاد مي كند  (شكل a ۱) .

۲.  گلسنگهاي برگي (Foliose ( : همانطور كه از نام آنها مشخص است ظاهري برگ مانند دارند و از لوبهاي مختلفي ايجاد شده اند ؛  اتصال آنها به بستر رشد بسيار سست است  ( شكل b ۱ ).  

۳. گلسنگهاي بوته اي (Fruticose ) : اين گلسنگها به صورت بوته هاي عمودي كوچك و يا به صورت رشته هاي آويخته اي از محل اتصال به بستر ديده مي شوند . تال اين گونه گلسنگ اساساً استوانه اي شكل است  ( شكل (c۱.

۴.  گلسنگهاي فلسي (Squamulose ) : واجد لوبهاي فلس مانند كوچكي هستند كه بروي يكديگر قرار مي گيرند (شكل (d۱.

۵. گلسنگهاي پودري (Leprose )  :  به صورت توده هاي پودري بروي بستر واقع شده اند و ساختار مشخصي ندارند (شكل  .(e۱

۶. گلسنگهاي موئين (Filamentose  ) : ظاهري نخ مانند دارند و برخلاف نوع بوته اي منشعب نيستند و يا به ندرت منشعب مي شوند ( شكل f۱ ) .

۷. گلسنگهاي ژله اي (Gelatinous  ) : در اين گونه گلسنگ عنصر فتوسنتزي سيانوباكترها هستند كه قند زيادي توليد مي كنند و وجود همين قند باعث جذب زياد آب شده و ساختاري ژله مانند پيدا مي كنند ( شكل g۱و h۱ ( .

                   

شكل ۱ . طبقه بندي گلسنگها بر اساس شكل ظاهري آنها صورت مي گيرد.

 

اگرچه گلسنگ حاصل ارتباط  موجود زنده است اما در بسياري از جهات مانند يك فرد عمل ميكند . توليد مثل گلسنگ به دو روش غير جنسي و جنسي صورت مي گيرد . در توليد مثل غير جنسي كه در اكثر گلسنگها ديده مي شود قسمتهاي قطعه قطعه شده گلسنگ مي تواند مانند قلمه گياه مجددا گلسنگ كامل ديگري توليد كند ( توليد مثل رويشي ) . نوع ديگر از توليد مثل غير جنسي گلسنگ ايجاد اندامهايي به نام سوريدي (  Soridium) و ايزيدي ( Isidium) است . سوريدي توده هاي كوچكي از سلولهاي جلبكي هستند كه توسط رشته هاي قارچي احاطه شده اند اين اجسام كه بروي كورتكس فوقاني واقع شده اند به قدري سبكند كه  مي توانند توسط باد و يا جانوران كوچك پراكنده شوند .

ايزيدي رشد رو به خارج بخشي از گلسنگ است كه توسط عوامل فيزيكي شكسته شده و پراكنده مي شوند (شكل ۲) .

توليد مثل جنسي نيز در گلسنگ ها وجود دارد . تقريبا تمام قارچهاي كه گلسنگها را مي سازند (عنصر قارچي) در  راسته بزرگي از قارچها به نام راسته  Ascomycotina قرار مي گيرند  . توليد مثل جنسي در قارچهاي اين راسته  منجر به توليد هاگ در اندامهايي به نام كيسه آسك (Ascus) مي شوند. تمامي كيسه هاي آسك حاوي هاگ ،  خود در اندام بشقاب مانندي به نام Apothecium مجتمع هستند . در گلسنگ ها تعداد زيادي Apothecium را مي توان در سطح گلسنگ مشاهده كرد (شكل ۳) .

       

شكل ۲ . ايزيدي(a) ،  سوريدي و  آپوتسيوم (b)

شكل ۳. آپوتسيوم و اسپورهايي كه در كيسه هاي آسك واقع شده اند. در هر كيسه آسك معمولا هشت عدد اسپور ايجاد مي شود كه اين تعداد در گونه ها مختلف ممكن است كم يا زياد شود .

 خروج هاگها از كيسه آسك و سطح آپوتسيوم و قرار گرفتن آنها در بستر مناسب گلسنگ جديدي را ايجاد مي كند .

گلسنگها نقش مهمي در اكوسيستمها بازي مي كنند و ارزش اقتصادي بسياري دارند كه بحث خواهد شد .

گلسنگ ها

گلسنگ از یک قارچ و یک جلبک تشکیل شده که بهم در آمیخته و توده ریسه ای مشترکی را به وجود آورده و به عنوان یک مو جود زنده مستقل عمل می نمایند.

 

رابطه قارچ و جلبک در گلسنگ ها

دربارة رابطه قارچ و جلبک در ساختار گلسنگ ها چند فرضیه وجود دارد:

 یکی از فرض های رایج اینست که قارچ و جلبک به‌صورت همزیست اجباری هستند که در این ارتباط، دو موجود زنده از هم سود می‌برند.

فرض دیگر اینست که قارچ به‌طور ضعیف انگل جلبک است،

به‌نظر می‌رسد فرض دوم صحیح باشد و گلسنگ ها، واقعاً اشکال تکامل‌یافته‌ای از زندگی انگلی هستند، زیرا:

1. برخی از قارچ های شرکت‌کننده در ساختار گلسنگ، می‌توانند یاخته‌های جلبک را تخریب نمایند.

2. امکان جداسازی و کشت اجزای قارچی و جلبکی گلسنگها به‌طور جداگانه وجود دارد.

3. شواهدی وجود دارد که قارچ از ساخته شدن دیواره جلبک جلوگیری می‌کند، به‌طوری که در جلبک، قندهای لازم برای ساخت دیواره ترشح می‌شود، اما پلیمریزاسیون آنها متوقف می‌گردد.

4. در تعدادی از گلسنگها، قارچها واقعاً به داخل یاخته جلبک ها نفوذ می‌کنند و اندام های مکنده خود را به داخل یاخته‌های جلبک ها وارد می‌سازند.

 

ساختار داخلی گلسنگها

پیکر گلسنگ از چهار لایه تشکیل شده است که به‌ترتیب از بالا به پایین عبارتند از:

الف) لایه بالایی: این لایه از ریسه‌های قارچ تشکیل شده است. نقش لایه بالایی، حفاظت از لایه‌های درونی است.

ب) لایه جلبکی: در این لایه، ریسه‌های قارچ همراه با یاخته‌های جلبک، به‌صورت شبکه‌ای غیرمتراکم درآمده است.نقش این لایه انجام فتوسنتز توسط جلبک و تهیه مواد آلی است.

پ) لایه میانی: این لایه از ریسه‌های سست و غیرفشرده قارچ تشکیل شده است. نقش این لایه، ذخیره مواد غذایی است.

ت) لایه زیرین: در این لایه، هیف های قارچ، به‌طور محکم و فشرده دیده می‌شوند و زوائدی ریزوئید مانند از سطح زیرین آن خارج می‌گردند. نقش این لایه اتصال گلسنگ به زیستگاه و جذب آب و نمک های معدنی از محیط اطراف است.

 

ویژگی های زیستی گلسنگها

هنگامی که گلسنگها خشک هستند، آب آنها ممکن است تا دو درصد وزن خشک آنها کاهش یابد.

گلسنگها به آلودگی هوا، به‌خصوص آلودگی دی‌اکسیدگوگرد (2SO) بسیار حساس هستند، گلسنگها همچنین به پرتوهای هسته‌ای خیلی حساس هستند.

گلسنگها را موجوداتی خاکساز می‌نامند.

یک گلسنگ در طول یک سال از یک سانتی‌متر (حداکثر) تا 1/0 میلی‌متر رشد می‌کند.

گلسنگها تا 4500 سال یا بیشتر قادر به ادامه حیات هستند.

 

تولیدمثل گلسنگها

گلسنگها به‌عنوان موجوداتی مستقل، تنها تولیدمثل غیرجنسی دارند که به دو صورت انجام می‌شود:

1. از طریق قطعه‌قطعه‌شدن و تبدیل هر قطعه به یک گلسنگ جدید.

2. از طریق تولید ساختاری به نام سوردی.

 

گلسنگ ها از نظر شکل ظاهری در سه گروه قرار می گیرند:

1- گلسنگ های پوسته ای

2- گلسنگ های برگی

3- گلسنگ های بوته ای

گلسنگهای پوسته‌ای (کروستوز) Crustose.

ویژگی های این گلسنگها عبارتست از:

الف) شکل ظاهری آنها به‌صورت ورقه‌ها یا پوسته‌های بسیار نازک.

ب) تمام سطح زیرین آنها کاملاً به بستر رشدشان متصل است و یا در بستر رشد فرو می‌روند.

 

گلسنگهای برگی (فولیوز). Foliose

الف) شکل ظاهری این گلسنگها مسطح و شبیه برگ است که اغلب با یکدیگر همپوشانی دارند و لبه یا حاشیه آنها به شدت دندانه‌دار است.

ب) اتصال سطح زیرین آنها به بستر محل رشد، سست است و توسط زائده‌هایی ریزوئیدمانند، به بستر محل رشد خود متصل می‌شوند و به‌صورت افقی بر سطح محیط رشد می‌کنند.

 

گلسنگها بوته‌ای (فروتیکوز) . Fruticose

 الف) شکل ظاهری این گلسنگها منشعب بوده و به بوته‌های کوچک عمودی یا آویخته شبیه است.

ب) این گلسنگها از انتها به محیط، که اغلب پوست درختان است متصل و آویزان می‌شوند.

 

طبقه بندي گياهان

 

رده بندی گیاهان                                Plant Classification

 

چون شمار گیاهانی که در سطح زمین میرویند بسیار زیاد است و پیدا کردن نوع خاصی بین انها بسیار مشکل وتقریبا غیرممکن است، دانشمندان گیاهشناس از گذشته بر آن شدند که با توجه به صفات گیاهان نمونه های شبیه به هم آنها را در یک دسته قرار دهند و در دستجات وگروه های وابسته به هم فراهم اورند.  این عمل که رده بندی نامیده می شود تنها در صورتی عملی است که گیاهان گوناگون قبلا بخوبی شناخته ونامگذاری شوند.

نامگذاری تا قبل ازلینه (Linne ) دانشمند معروف سوئدی به صورت نا صحیح صورت می گرفت مراجعه به تاریخچه نامگذاری نشان می دهد که قدیمیترین نامگذاری به نحوی بسیار ابتدائی و یکنواخت صورت می گرفته است. زیرا در هر کشوری محدود به نامهائی بود که عامه گیاهان رابدان نام می شناختند این نامها بیشتر بشکل ظاهر، زیبائی گل، خواص درمانی یا اختصاصات دیگرگیاهان بستگی داشت. در کشور ما نیز نام هائی چون عروسک پشت پرده، علف گربه، گل گندم، خشخاش ، شقایق وبسیاری دیگر از جمله نام هائی است که به همین روش  به گیاهان داده شده است. با آن که  نزدیک به دو قرن است که از تاریخ نامگذاری علمی گیاهان می گذرد با این حال تعدادی هم از  نام های عامیانه میان مردم رواج دارد و تنها وسیله تشخیص محدودی از گیاهان برای انها است.

ادامه نوشته

گلسنگ ها :

گلسنگ مجموعه اي از جلبک و قارچ مي باشد که 2 بخش دارد به نام هاي

 1   .Phycobiont  يا بخش جلبکي

    Mycobiont.۲  يا بخش   قارچي

اين 2 بخش با هم گلسنگ يا Lichenes را تشکيل مي دهند .

گلسنگ ها زندگي همزيستي دارند( يک نوع پارازيت ضعيف شده .) در اين زندگي قارچ سو استفاده کننده مي باشد . به عبارت ديگر در اين زندگي اگر جلبک را جدا کنيم قارچ مي ميرد .

در گلسنگ ها 3 روش تکثير وجود دارد :

1.      قطعه قطعه شدن  Fragmantation 

2.       جوانه ي گلسنگي: Isidia در کناره ي هر جوانه تشکيل شده که در وسط چند سلول جلبکي ودر اطراف ميسليوم .

3.    Soredia:اگر جوانه ي تشکيل شده در داخل قسمت هاي گلسنگ ديده شود.

 در گلسنگ ها بيشترجلبک هاي سبز- آبي و جلبک هاي سبز تمايل دارند به اين نوع زندگي همزيستي و از بخش قارچي بيشترآسکوميست ها به اين زندگي تمايل دارند .

اشکال مختلف گلسنگ ها:

1- ورقه اي يا پوسته اي            crustose

2-برگي –پهن                         foliose

3-بوته اي                              fruticose

4- ژله اي                             glatinoas

از گلسنگ هاي معروف مي توان به Xanthoria  اشاره کرد که جلبک آن از سبز هاي تک سلولي به نام Trobaxia مي باشد و قارچ آن نيز از آسکوميست ها مي باشد.

کاربرد گلسنگ ها :

1-   منبع غذايي

2-   در لوازم آرايشي

3-   در برخي از ترکيبات شيميايي مثل تورنسل

4-   رنگيزه هاي طبيعي

5-   بيو انديکاتور (اندازه گيري بيولوژيکي )

6-   فرسايش سنگ ها و افزايش سطح خاک ها